İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, şu anda Avrupa ülkeleri ile nükleer müzakere planlarının olmadığını ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ile 9 Eylül’de imzalanan anlaşmanın uygulanmayacağını bildirdi.
Bekayi, başkent Tahran’daki Dışişleri Bakanlığı binasında düzenlediği basın toplantısında, ülkesinin dış politika gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
İran ile 2015’teki nükleer anlaşmanın Avrupalı tarafları E3 olarak adlandırılan İngiltere, Fransa ve Almanya’nın girişimiyle Tahran’a Birleşmiş Milletler (BM) yaptırımlarının geri getirilmesine işaret eden Bekayi, “Şu anda E3 ve ABD’nin eylemlerinin sonuçlarına odaklanmış durumdayız. Mesaj alışverişi devam edebilir ancak E3, olgun ve bağımsız müzakere ortakları olmadığını kanıtladı ve bu da onlarla diplomatik çabaların sonuçsuz kalmasına neden oldu. Şu anda müzakere planımız yok. Müzakerelerin İran’ın çıkarlarına hizmet ettiği sonucuna vardığımızda, mutlaka harekete geçeceğiz.” ifadelerini kullandı.
BM yaptırımlarının geri getirilmesi konusunda BM Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) karar alınmadığın dile getiren Bekayi, “Görünüşe göre bu adım, ABD’nin talebi üzerine ve Avrupa ülkelerinin çıkarlarını gözetmeden atıldı. BM Sekreterliği’nin eyleminin hiçbir yasal dayanağı olmadığına inanıyoruz.” dedi.
İran’ın tutumunun BMGK üyeleri Çin ve Rusya tarafından da desteklendiğini hatırlatan Bekayi, “Eylemin hukuka aykırılığını çok açık bir şekilde vurguladılar. Protestomuzu duyurduk ve 3 Avrupa ülkesinin eyleminin hükümetler üzerinde herhangi bir yükümlülük oluşturmaması gerekir. Ülkelerin bu üç Avrupa ülkesinin eylemini takip etmekten kaçınmalarını bekliyoruz.” diye konuştu.
Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin BM Genel Kurulu toplantıları için New York’ta bulunduğu sırada konuyla ilgili yoğun görüşmeler yaptığını anlatan Bekayi, “İran heyeti, üç Avrupa ülkesinin yasa dışı eylemlerini engellemek için elinden gelen her şeyi yaptı.” dedi.
Bu kapsamda UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi’nin de önerdiği şekilde 3 kez New York’ta ABD Temsilcisi Steve Witkoff ve Avrupalı bakanların da dahil olduğu toplantı düzenlenmesinin teklif edildiğini aktaran Bekayi, “Biz iyi niyetle kabul ettik ve böyle bir toplantı yapılacaktı ancak diğer taraflar her seferinde toplantıya katılmaktan kaçındı.” şeklinde konuştu.
İran ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (UAEA) 9 Eylül’de Mısır’ın başkenti Kahire’de imzaladığı ve Tahran’ın nükleer tesislerinde denetimlerin yeniden başlatılmasını öngören anlaşmaya dair de değerlendirmelerde bulunan Bekayi, “Biz NPT (Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Anlaşması) üyesiyiz ve bir güvenlik önlemleri anlaşmamız var ancak Kahire mutabakatına gelince, bu mutabakat uygulanamaz.” dedi.
Sözcü Bekayi, UAEA ile işbirliğinin geleceğine Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi’nin karar vereceğini söyledi.
