Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye ve Rusya’nın Suriye’ye konusundaki tutumuna ilişkin, “Türkiye ve Rusya olarak Suriye’nin birliğinin ve toprak bütünlüğünün korunması için çalışmaya devam edeceğiz. Eş zamanlı olarak Suriye halkının refah ve istikrara kavuşması için çaba harcamayı sürdüreceğiz.” dedi. Fidan, Türkiye’nin, Rusya ile Ukrayna arasındaki müzakerelere ev sahipliği yapmaya da hazır olduğunu söyledi.
Fidan, Rusya’nın başkenti Moskova’da Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile görüşmesinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuştu.
“Suriye uluslararası desteği büyük ölçüde temin etti”
Lavrov ile uluslararası meseleleri de ele aldıklarını belirten Fidan, son 5 aylık dönemde Suriye’de siyasi ve ekonomik istikrar ile güvenliğin tesisi bakımından önemli gelişmeler yaşandığını hatırlattı.
Fidan, Suriye yönetiminin yürütülen “dezenformasyon kampanyalarına” rağmen halkın ve uluslararası toplumun desteğini büyük ölçüde temin ettiğine dikkati çekerek, Suriye yönetiminin terörle ve organize suçlarla mücadele alanlarındaki kabiliyet ve imkanlarını da her geçen gün daha da geliştirdiğini dile getirdi.
Türkiye’nin Suriye’de tüm askeri grupların ulusal bir ordu ve merkezi bir komuta altında bir araya getirilmesi yönündeki çabaları desteklediğine işaret eden Fidan, tüm ilgili tarafların nüfuzlarını Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile Ferhad Abdi Şahin arasında 10 Mart’ta imzalanan mutabakatın uygulanmasına dönük kullanmasının da büyük önem taşıdığını vurguladı.
Fidan, ABD ve Avrupa Birliği’nin yaptırımların kaldırılması yönünde aldığı kararların son derece önemli olduğunun altını çizerek, bu yaptırımların kaldırılmasını teminen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde yoğun bir diplomasi trafiği yürüttüklerini ve bu çabaların sonuç vermesinden büyük memnuniyet duyduklarını ifade etti.
“Türkiye ve Rusya, Suriye’nin birliğini korumak için çalışmaya devam edecek”
Bugünkü görüşmede tüm bu konuları Lavrov’la ele aldıklarını aktaran Fidan, “Türkiye ve Rusya olarak Suriye’nin birliğinin ve toprak bütünlüğünün korunması için çalışmaya devam edeceğiz. Eş zamanlı olarak Suriye halkının refah ve istikrara kavuşması için çaba harcamayı sürdüreceğiz.” dedi.
Fidan, Lavrov ile Suriye’ye ek olarak bölgedeki en önemli “kanayan yara” Gazze ve Filistin meselesini de ele aldıklarını kaydederek, “Orada devam eden soykırımın, insanlık dramının bir an önce durması gerekmekte. Aksi takdirde, her zaman ifade ediyoruz, İsrail’i de içine alacak büyük bir kaosun, yayılmanın önüne kimsenin geçmesi mümkün değil. Bu kadar kan, gözyaşı ve acı neticesiz kalmaz. Bunun bir an önce durması gerekiyor. İnsanlık ve uluslararası toplum buradaki kaybettiği sınavı yeniden kazanmak için elinden gelen bütün çabayı göstermek zorundadır. Bu konuda Rusya’yla beraber çalışmaya devam edeceğiz.” diye konuştu.
“Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın selam ve mesajlarını iltettik”
Fidan, Moskova’da önemli görüşmeler yaptığını, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından kabul edildiğini ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın selam ve mesajlarını ilettiğini dile getirdi.
Rusya’da İstanbul’daki görüşmelerde Rus heyetine başkanlık eden devlet başkanı danışmanı ile de bir araya geldiğini belirten Fidan, ziyaretinin Türkiye ile Rusya arasındaki çok boyutlu ilişkileri derinlemesine ele almasını sağladığını söyledi.
Fidan, Lavrov ve ekibi ile ikili ilişkileri, bölgesel ilişkileri ve küresel sorunları detaylı şekilde ele aldığını aktardı.
“Türkiye ve Rusya arasındaki ilişkiler bölgemizde istikrar ve güvenliğin sağlanmasında her zamankinden daha önemli bir rol oynamakta. Gündemimizde yer alan tüm konuları her seviyede doğrudan ve samimiyetle ele alabiliyoruz. Liderlerimiz arasında yıllara dayanan özenle ve samimiyetle inşa edilmiş sağlam bir ilişki var bu iletişim ilişkilerimizi sağlıklı ve sonuç odaklı yürütmemizi sağlıyor.” değerlendirmesini yapan Fidan, Lavrov ile görüşmesinin de çok verimli geçtiğini ifade etti.
“Enerji ve turizmde önemli bağlarımız var”
Fidan, Rusya’yla ticaret, yatırım, enerji ve turizm alanlarında son derece önemli bağların bulunduğunu vurguladı.
Rusya’dan doğal gaz tedarikinin sürdürülmesi ve Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin bir an önce faaliyete geçmesi için çaba sarf ettiklerini belirten Fidan, iki ülke arasındaki ikili ilişkileri jeopolitik sınamalardan etkilenmeyecek biçimde derinleştirmek arzusunda olduklarını aktardı.
“Ateşkes ve kalıcı barış…”
Fidan, Moskova’da gerçekleştirdiği görüşmelerde Rusya-Ukrayna Savaşının önemli bir yer tuttuğunu belirterek “Sayın Putin, bizzat yetkilendirdiği bir heyeti İstanbul’a göndererek müzakerelerden nispeten pozitif sonuçlar elde edilmesini mümkün kılmıştır. Görüşmelerde mutabık kalınan takasın geçtiğimiz hafta sonu tamamlanmasından memnuniyet duyuyoruz. İlerleyen süreçte müzakerelerin hızlı bir şekilde ateşkese ve ardından kalıcı bir barışa evrilmesini de umut ediyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın tüm taraflara hitaben “Türkiye bu süreçte her türlü desteği vermeye her daim hazırdır” ifadesini kullanan Fidan, buradaki temaslarında müteakip görüşmelere ev sahipliği yapmaya hazır olduklarını da belirttiğini, buna ilaveten Karadeniz’de seyrüsefer emniyetine verdikleri öneminin altını bir kez daha çizdiğini ve bu konuda da Rusya tarafıyla temasta kalmaya devam edeceklerini kaydetti.
Fidan, Afrika’da devam eden birtakım sorunları da görüştüklerini, Afrika’da istikrar ve barışın muhafazasının önemli olduğunu belirtti.
Rusya’yla Türkiye’yi ilgilendiren ortak coğrafya olan Güney Kafkasya’daki barış sürecini de desteklediklerini aktaran Fidan, Azerbaycan liderliğinin fevkalade ferasetli adımlarla attığı, bölgeyi normalleştirmeye yönelik adımları da yürekten desteklediklerini söyledi.
Rusya ile Ukrayna müzakereleri ile enerji konuları masaya yatırıldı
Fidan, konuşmasının ardından basın mensuplarının sorularını yanıtladı.
Rusya Devlet Başkanı Putin’le dün yaptığı görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın hassas olduğu önemli konuları gündeme getirdiğini aktaran Fidan, Rusya ile Ukrayna arasında devam eden görüşmelerin bir neticeye bağlanmasının önem kazandığını kaydetti.
Fidan, Putin’le Rusya ve Ukrayna arasında İstanbul’da yapılan görüşmeleri ele aldıklarını dile getirerek “Müteakip görüşmelerin de Türkiye’de yapılması konusundaki talebimizi kendilerine ilettik. Bu konuda her türlü katkıya hazır olduğumuzu kendilerine ilettik.” diye konuştu.
İki ülke arasında birinci aşamada yapılması konusunda uzlaşıya varılan esir takasının tamamlandığını hatırlatan Fidan, Putin ve Lavrov’la yaptığı görüşmelerde, kendisine, müzakereler kapsamında alınan ikinci karar olan şartların hazırlanmakta olduğu ve hazırlanır hazırlanmaz karşı tarafa iletileceğinin söylendiğini aktardı.
Fidan, Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin inşasında karşılaşılan bazı aksaklıkların giderilmesini Putin’le konuştuklarını belirterek “Rus tarafının bu konuda ne kadar hassas olduğunu, Sayın Putin’in bu konuyu bütün detaylarıyla ne kadar yakından takip ettiğini bir kez daha görme imkanımız oldu.” ifadesini kullandı.
Türkiye’nin gaz ihtiyacının büyük bölümünü Rusya’dan temin ettiğine işaret eden Fidan, bunun kesintisiz devam etmesinin önemini vurguladı.
Fidan, BOTAŞ (Boru Hatları ile Petrol Taşıma AŞ) ile Rus enerji şirketi Gazprom arasında görüşmelerin devam ettiğini söyleyerek Putin’den bu konuda destek istediklerini aktardı.
“Erdoğan ve Putin mücadeleci iki lider”
Rusya ile Ukrayna arasındaki müzakerelere ev sahipliği yapmanın, bölge ve dünya barışı için bir görev olduğuna inandığının altını çizen Fidan, “Cumhurbaşkanımız, savaşın başından beri gerçekten uluslararası kamuoyuna çok güçlü bir barış çağrısı yapmakta. Çünkü aynı bölgede yaşıyoruz, aynı havzadayız. Bunun her iki tarafın da mutabık kalacağı şekilde çözülmesi tabii ki arzumuzdur.” dedi.
Fidan, Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkilerin lider diplomasisinin payına ilişkin, şunları kaydetti:
“Rusya ile Türkiye arasındaki ilişkinin önemli bir köşe taşı, tabii ki liderlerimizin oluşturduğu güvene dayalı ilişki. Lider diplomasisi üzerinden Türk-Rus ilişkilerinde köklü adımları daha hızlı şekilde atabiliyoruz, önemli kararlar alınabiliyor. Hem Sayın Putin hem Sayın Erdoğan önemli küresel sınamalardan geçmiş, mücadeleci iki lider. Bu iki liderin uzun yıllardır birbirlerini tanıyor oluşu, güvene dayalı ilişki geliştirmesi, her iki taraf da ihtilaf ettikleri ve mutabık kaldıkları noktaları fevkalade iyi bilmekteler ve son derece olgun bir şekilde ihtilafları parantez içerisine alıp mutabık kaldıkları noktalarda gündemleri iki ülkenin lehine ilerletebilmekteler.”
Fidan, bunun iki ülke ilişkileri açısından fevkalade önemli bir husus olduğunu vurgulayarak bakanlar düzeyinde ve diğer düzeylerde de Putin ve Erdoğan tarafından ortaya konulan iradenin daha somut neticelere ulaşacak şekilde hayata geçirilmesi için yoğun çalıştıklarını ve çalışmaya da devam edeceklerini dile getirdi.
Bir gazetecinin, “TürkAkım doğal gaz boru hattının altyapısına Ukrayna’nın saldırı yapma ihtimali var mı? Eğer böyle bir saldırı olursa Türk tarafının tepkisi ne olacak?” sorusunu yanıtlayan Fidan, bu konuda Rus ve Ukraynalı meslektaşlarıyla iletişim halinde olduklarını söyledi.
Fidan, “Bu türden bir saldırı ihtimali olduğu zaman Rus meslektaşlarımız bize bildiriyorlar. Biz bu konuyu Ukrayna tarafıyla koordine ediyoruz.” ifadesini kullanarak Türkiye’nin menfaatine olan hiçbir konunun savaşta hedef ittihaz edilmemesi gerektiğini; bugüne kadar bir hasar meydana gelmeyen hattın çalıştığını kaydetti.
