NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Avrupa Birliği’nin (AB) savunma alanındaki çabalarının NATO ile uyumlu olmasının kritik öneme sahip olduğunu belirterek, “NATO üyesi ancak AB üyesi olmayan müttefiklerin katkıları ve kabiliyetleri, ortak savunmamız açısından vazgeçilmezdir.” dedi.
Rutte, Avrupa Parlamentosu (AP) Güvenlik ve Savunma Komitesi ve Dış İlişkiler Komitesi toplantısında değerlendirmelerde bulundu.
Ukrayna’nın son 10 yılı aşkın sürenin “en sert kışını” yaşadığına dikkati çeken Rutte, Rusya’nın, sivil altyapıyı yoğun biçimde hedef almaya devam ettiğini, Ukraynalıların kelimenin tam anlamıyla dondurucu soğukta kaldığını kaydetti.
Rutte, bu süreçte ABD öncülüğündeki barış görüşmelerinin devam ettiğini, İngiltere ve Fransa’nın öncülüğünde oluşturulan Gönüllüler Koalisyonu’nun da güçlü güvenlik garantilerinin sağlanmasına yönelik çabalara öncülük ettiğini ifade etti.
Söz konusu güvenlik garantilerinin, olası bir barış anlaşması ya da uzun vadeli bir ateşkes sonrasında Rusya’nın Ukrayna’ya bir daha asla saldırmaya teşebbüs etmemesini sağlamak açısından hayati önem taşıdığının altını çizen Rutte, “Çünkü bu garantiler sayesinde, Rusya, böyle bir girişimin hiçbir şansı olmadığını bilecektir.” dedi.
NATO Genel Sekreteri, “Avrupa şu anda kendi savunma sanayisini inşa ediyor ve bu son derece önemlidir. Ancak mevcut durumda Ukrayna, bugün kendisini savunabilmesi ve yarın caydırıcılık sağlayabilmesi için ihtiyaç duyduğu kapasiteyi tek başına karşılayabilecek durumda değildir.” değerlendirmesinde bulundu.
Ankara’daki zirveye vurgu
Savunmaya yatırımın zorunlu olduğunu ve hızlı bir şekilde yapılması gerektiğini kaydeden Rutte, güvenlik durumunun bunu gerektirdiğinin altını çizdi.
Rutte, “Konuştuğumuz şu anda dahi güvenliğimize yönelik gerçek ve kalıcı tehditlerle karşı karşıyayız.” dedi.
Aynı zamanda ortak güvenlik yükünün büyük bir kısmını ABD’nin taşımasına izin verilen dönemin sona erdiğini belirten Rutte, “Avrupa ve Kanada’nın kendi güvenlikleri konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmesi adil ve yerindedir.” diye konuştu.
Müttefiklerin savunma alanındaki çabalarını artırması ve hızlandırmasının kendisi ve NATO açısından mutlak öncelik olması gerektiğine dikkati çeken Rutte,” Temmuz ayında Ankara’da yapılacak bir sonraki zirveye hazırlanırken bu konuya odaklanmamız gerekiyor.” ifadelerini kullandı.
Rutte, daha yetkin bir Avrupa savunmasının da hayati öneme sahip olduğunu belirterek sözlerini şu şekilde sürdürdü:
“Avrupa Birliği’nin savunma alanındaki çabalarının NATO ile uyumlu olması da bir o kadar kritik öneme sahiptir. Bu çabalar, NATO’da halihazırda yaptıklarımızı ve sahip olduklarımızı tamamlamalıdır. Standartlar, yapılar ve prosedürler açısından NATO’nun denenmiş ve kendini kanıtlamış bir sistemi vardır. Ayrıca NATO üyesi ancak AB üyesi olmayan müttefiklerin katkıları ve kabiliyetleri, ortak savunmamız açısından vazgeçilmezdir.”
Rutte, bu nedenle “pratik ve gerçekçi” olunması gerektiğinin altını çizerek, NATO ve AB’nin kendi güçlü yönlerini daha iyi kullanması, ortak finansman kaynaklarından daha fazla yararlanması, tek bir kuvvet yapısı ve İttifak genelinde sahip olunan büyük sanayi ve inovasyon kapasitesinin devreye sokulması gerektiğini dile getirdi.
NATO Genel Sekreteri, “Avrupa’yı güvende tutmanın tek yolu budur.” vurgusunu yaptı.
AB’ye üye 23 ülkenin aynı zamanda NATO üyesi olduğunu ve bunun AB nüfusunun yüzde 96’sının NATO içinde olduğu anlamına geldiğini ifade eden Rutte, buna ek olarak, çoğu Avrupa’da yer alan ancak AB üyesi olmayan 9 NATO ülkesi daha bulunduğunu belirtti.
Rutte, “Yani AB ile NATO arasında büyük bir örtüşme vardır. Görev paylaşımının doğru şekilde yapılması halinde, her zamankinden daha güçlü olabiliriz.” değerlendirmesinde bulundu.
“Avrupa savunma gücü oluşturulması fikri ciddi mükerrerlik yaratır”
NATO içinde “Avrupa ayağı” kavramına ilişkin soruları yanıtlayan Rutte, “Bana göre ‘Avrupa ayağı’ biraz içi boş bir ifade. Sanırım burada kastedilen, her bir ulusal ordunun yanı sıra bir tür Avrupa savunma gücü oluşturulması fikri. Elbette bu, Avrupalı ülkelerin vereceği bir karardır. Ancak bunun ciddi bir mükerrerlik yaratacağını düşünüyorum. Eğer bunu yapmak istiyorsanız, size şimdiden kolaylıklar dilerim. Çünkü halihazırda yürütülenlerin üzerine bir de üniformalı kadın ve erkeklerden oluşan ikinci bir yapı inşa etmeniz gerekecek ve bu da işleri daha karmaşık hale getirecektir. (Rusya Devlet Başkanı Vladimir) Putin’in bundan memnuniyet duyacağını düşünüyorum. O nedenle bir kez daha düşünün.” şeklinde konuştu.
Rutte, diğer taraftan Avrupa’nın güçlü olduğu alanlara, NATO’nun ise kendi güçlü yönlerine yoğunlaşmasının ideal olacağını dile getirdi.
NATO Genel Sekreteri, “Eğer burada yine biri, AB’nin ya da Avrupa’nın bir bütün olarak ABD olmadan kendisini savunabileceğini düşünüyorsa, hayal kurmaya devam edebilir. Bunu yapamayız. Birbirimize ihtiyacımız var.” dedi.
AB ve ABD’nin NATO’ya ihtiyacı var
Avrupa gibi ABD’nin de NATO’ya ihtiyacı olduğunu vurgulayan Rutte, Avrupa’nın tek başına hareket etmesi için yüzde 5 savunma harcamasının yeterli olmayacağını, bu oranın yüzde 10’a çıkmak zorunda kalacağını belirtti.
Rutte, Avrupa’nın kendi nükleer kapasitesini inşa etmesi gerekeceğini, bunun da milyarlarca avroya mal olacağını vurgulayarak, “Bu yarışı kaybedersiniz ve böyle bir senaryoda, özgürlüğümüzün nihai güvencesi olan ABD’nin nükleer şemsiyesini de kaybedersiniz. O yüzden, buyurun, bol şans.” ifadelerini kullandı.
