Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Terör örgütünün silah bırakma kararını uygulamaya başlamasıyla süreç biraz daha hız kazanacaktır. Silahın, kanın, gözyaşının milletimizin gündeminden tamamen çıkmasıyla önümüzde yepyeni bir kapı ardına kadar açılacak.” dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan ziyaretinin ardından yurda dönüşünde uçakta gazetecilerin sorularını yanıtladı.
Ekonomik İşbirliği Teşkilatı 17’nci Zirvesi’ne katılmak üzere Azerbaycan’ın Hankendi şehrini ziyaret ettiğini hatırlatan Erdoğan, Türkiye’nin kurucu üyesi olduğu Ekonomik İşbirliği Teşkilatının, 1985’ten bu yana, toplam 8 milyon kilometrekarelik bir coğrafyada yarım milyarı aşkın nüfusa hitap eden bölgesel bir platform haline geldiğini söyledi.
“Ekonomik İşbirliği Teşkilatı 2025 Turizm Başkenti Erzurum”
Teşkilat bünyesinde turizm işbirliğinin arttırılmasının da gündemde olduğunu belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Malumunuz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı 2025 Turizm Başkenti olarak seçilen Erzurum’da, çeşitli faaliyetlere devam ediyoruz. Bu kapsamda Kış Oyunları, Palandöken Ekonomi Forumu ve Gastronomi Fuarı gibi 50’ye yakın etkinliği yaptık, yapıyoruz. İnşallah turizm işbirliğine dair çalışmaları 2026 yılı turizm başkenti seçilen Şuşa’da beraberce sürdüreceğiz.” ifadelerini kullandı.
Zirvede, bölgesel gelişmeler bağlamında, İsrail’in saldırgan tutumu ışığında, İran ve Gazze’deki durumu da değerlendirdiklerini vurgulayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:
“İran Cumhurbaşkanı Sayın Mesud Pezeşkiyan’la da bu çerçevede istişare ettik. Türkiye olarak, fiili ateşkes durumunun kalıcı sükunete tahvil edilmesi için her türlü gayreti göstermeye hazır olduğumuzu, kendisine tekraren belirttim. İsrail’in haydutça saldırılarında hayatını kaybeden kardeşlerimiz için bir kez daha başsağlığı diledim. Gelişmeler hakkında kendisiyle temasta kalmaya devam edeceğim. Ayrıca, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev kardeşim ve Pakistan Başbakanı değerli dostum Şahbaz Şerif’le ayrıntılı görüştük. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Özbekistan, Kırgızistan ve Tacikistan liderleriyle de samimi sohbetlerimiz oldu. Elbette zirvenin Azerbaycan’ın azat ettiği Hankendi’de yapılıyor olması ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin gözlemci olarak zirvede Cumhurbaşkanı Sayın Ersin Tatar tarafından temsil edilmesi, bizim için ayrı bir anlam teşkil etti. Malumunuz en son Azerbaycan’ın Bağımsızlık Günü vesilesiyle Laçın’e ziyaret etmiş ve havalimanının açılışını İlham Aliyev kardeşimle birlikte yapmıştık. Bu defa barış, istikrar ve kalkınma yolundaki duruşumuzu ve mesajlarımızı Hankendi’de verip, Azerbaycan’la dayanışmamızı yeniden sergiledik. Bu ziyaretimizin Ekonomik İşbirliği Teşkilatının üye ülkeleriyle aramızdaki bağları güçlendirmesini ve kardeşliğimizi pekiştirmesini temenni ediyorum.”
“Bu alanda da ‘kazan kazan’ tezini savunuyoruz”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bir basın mensubunun, “ABD Başkanı Donald Trump, dünya genelinde tarifeleri artırma kararı aldı. Bu durum ülkelerin de karşılıklı olarak tarifelerini yükseltmesini ve bölgesel işbirliklerinin artışını beraberinde getirdi. Bu noktada Ekonomik İşbirliği Teşkilatı olarak, bu dönemde üye ülkeler arasında ekonomik işbirliğini artırmak adına, bu zirvede yeni kararlar alındı mı?” sorusunu şöyle yanıtladı:
“Öncelikle Ekonomik İşbirliği Teşkilatının kurucu üyelerinden biri olarak bu platformu yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda jeopolitik araç olarak da görüyoruz. Teşkilatımızın amaçlarından biri de üye ülkelerin kalkınmalarına katkıda bulunmaktır. Birlikte kalkınmak, birlikte kazanmak için işbirliği olmazsa olmazdır. Hele hele ticari maliyetlerin ve risklerin arttığı bir atmosferde, bu işbirliğini artırmak hayati hale geliyor. Hankendi’deki zirvede ekonomik büyümenin bölgesel işbirlikleriyle daha sağlam temellere oturacağını vurguladım. Biz hem Ekonomik İşbirliği Teşkilatı hem de dahil olduğumuz tüm platformlarda işbirliği fırsatlarının değerlendirilmesini ve yeni fırsatlar oluşturulmasını hep savunduk, savunuyoruz. Ekonomik İşbirliği Teşkilatının son dönem hedefleri arasında yer alan, ticaretin serbestleştirilmesi, bunun yanında lojistik altyapı entegrasyonu, gümrüklerin sadeleştirilmesi gibi adımları zaten güçlü bir şekilde destekledik, destekliyoruz. Bütün bunlarla beraber Orta Asya ülkeleri, İran, Pakistan, Afganistan gibi üyelerle ticaret hacmimizi geliştirerek ve alternatif finans modelleriyle de bölgesel dayanıklılığı artırmayı hedefliyoruz. Dünyada dengeler artık çok hızlı değişiyor. Bu dinamik süreci ustalıkla yönetmek, değişime ayak uydurmak da önemli. Ticari faaliyetlerinizi ve işbirliklerinizi değişen şartlara uygun hale getiremezseniz kaybedecek olan da siz olursunuz. Biz, bizimle birlikte dostlarımızın da kazanması için çalışıyoruz. Yani bu alanda da ‘kazan kazan’ tezini savunuyoruz, savunacağız.”
“Terörsüz Türkiye adımları kontrollü biçimde ardı ardına atılıyor”
Bir basın mensubunun, DEM Parti’nin, terör örgütü PKK’nın silah bırakmasıyla ilgili önümüzdeki haftayı işaret ettiğini, kendisinin de haftaya DEM Parti heyetini kabul edeceğini hatırlatması ve kabulde hangi hususların ele alınacağını sorması üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan, şu yanıtı verdi:
“Biz ‘Terörsüz Türkiye’ hedefimize ulaşacağımıza inanıyoruz. Milletimizin birçok hayalini gerçeğe dönüştürdüğümüz gibi, kardeşliğimizi tahkim edecek, iç cephemizi güçlendirecek ve medeniyet yürüyüşümüzü hızlandıracak bu hayali de gerçekleştireceğiz. Terörsüz Türkiye adımları kontrollü biçimde ardı ardına atılıyor. Bizim tavrımız net, bunu en başından ifade ettik. ‘Silah bırakma koşulsuz olmalı ve örgüt yapısal olarak kendini feshetmelidir.’ dedik ve aşama aşama bu noktaya gelindi. Terör örgütünün silah bırakma kararını uygulamaya başlamasıyla süreç biraz daha hız kazanacaktır. Silahın, kanın, gözyaşının milletimizin gündeminden tamamen çıkmasıyla önümüzde yepyeni bir kapı ardına kadar açılacak. İlgili kurumlarımız her adımı, her hamleyi titizlikle takip ediyor ve gerekli adımları atıyor. Bu süreci kendi haline bırakmayız, provokasyonlara da müsaade etmeyiz. Titizlikle çalışıyor, emin adımlarla ilerliyoruz. DEM Parti heyetiyle de ‘Terörsüz Türkiye’ hedefine ulaşmak için bugüne kadar atılan adımları ve bundan sonrasını ele alacağız.
Kabulümüz önümüzdeki hafta içinde olacak. Bu konuda Özel Kalem Müdürüm Hasan Doğan Bey kendileriyle irtibat sağlayarak randevu tarihini verecek. O tarihte DEM Parti’den Pervin Buldan Hanım ve yanında da Mithat Sancar Bey birlikte gelecekler. Bu görüşmede benim de yanımda Genel Başkan Vekilimiz Efkan Ala Bey ve MİT Başkanımız İbrahim Kalın Bey olacak. Birlikte bu görüşmeyi yapacağız. Terör örgütü PKK’nın silah bırakması, Türkiye için hem güvenlik hem demokrasi hem de kalkınma alanlarında yeni bir dönemin başlangıcı olacaktır. ‘Terörsüz Türkiye’ başlığı noktasında herhangi bir sıkıntı yok. Bunu zaten şu anda DEM Parti grubu da ifade ediyor. Birlikte inşallah bu Terörsüz Türkiye mücadelemizi yürüteceğiz. Ülkemizin tamamında, Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu’da Terörsüz Türkiye’yi nasıl inşa edeceğimize yönelik çalışmaları birlikte yapacağız. Burada herhangi bir tereddüt söz konusu değil. Cumhur İttifakı olarak zaten biz bu konuda hemfikiriz. İnşallah Terörsüz Türkiye’yi de birlikte inşa edeceğiz. Bizler silah bırakma konusunun da takipçisiyiz. Gerek Dışişleri Bakanlığımız gerek Milli İstihbarat Teşkilatımız süreci takip ediyor.”
“Gazze’nin kaybedecek vakti yok”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bir basın mensubunun, İran’daki ateşkes sonrasında gözlerin Gazze’ye çevrildiğini ve burada da bir ateşkesin beklendiğini belirterek, özellikle ABD’nin İsrail’i ateşkese zorlayıcı adımlar atmasının beklenip beklenmediği sorusu üzerine, “Gazze’nin kaybedecek vakti yok, Gazze’de insanlık can çekişiyor. İnsanların açlığa mahkum edilmesinin, üzerlerine bombaların yağdırılmasının görmezden gelinmesi insanlıkla bağdaşmıyor. Bir an önce ateşkesin sağlanması ve insani yardımların oraya en etkin biçimde ulaştırılması için çabalıyoruz. Türkiye olarak diplomatik gayretlerimizi hiç kesmedik ve her muhatabımızla oradaki insani tablonun vahametini konuşuyoruz.” ifadelerini kullandı.
Hollanda’nın Lahey şehrinde düzenlenen NATO Liderler Zirvesi’nde ABD Başkanı Donald Trump’la ilk günün akşamı bir görüşme yaptıklarını hatırlatan Erdoğan, şöyle devam etti:
“Bu görüşmede bu konuyu da ele aldık. Kendilerinden Gazze sürecine müdahil olmasını istedim ve ‘İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yla bu süreci en iyi işletecek olan sizsiniz. Özellikle yemek kuyruklarında öldürülen insanlar var. Bu insanların öldürülmemesi için sizin buraya müdahil olmanız gerekiyor.’ dedim. Kendilerinin de bu konuda olumlu yaklaşımını gördüm. O yemek kuyruklarındaki şehitlerimizin sayıları şu ana kadar 55-60 bini bulmuş durumda. Temenni ediyorum ki; bu attığımız adımlarla bu duruma da bir son nokta koymuş oluruz. Bu arada bölgede 100 bine yakın da yaralı var. Bu yaralıların içinde şu anda peyderpey tedavi için ülkemize gönderilenler var. Onların, hastanelerimizde tedavileri yapılıyor. Ona da devam ediyoruz, devam edeceğiz.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Gazze’de yaşanan insani trajediyi en başından beri hem siyasi hem de diplomatik düzeyde gündemlerinin merkezine aldıklarını belirtti.
Savaşın ilk günlerinden bu yana İsrail’in Gazze’deki saldırılarını “soykırım” olarak nitelendirdiklerini ve diplomatik kanallarla ateşkese öncülük eden ülkeler arasında yer aldıklarını vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:
“Dışişleri Bakanlığımız ve Türk Kızılay üzerinden insani yardım koridorlarının açılması, hastaların tahliyesi gibi alanlarda da aktif rol aldık. Katar ve Mısır üzerinden yürüyen arabuluculuk mekanizmasına doğrudan destek verdik. Sayın Trump’un girişimleriyle şimdi de 60 günlük geçici bir ateşkes planı gündeme geldi. Bu süreçte ABD’nin İsrail üzerindeki etkisi belirleyici olacak. ABD başta olmak üzere Batılı ülkelerin İsrail’i ateşkese zorlamak için baskılarını artırması bu noktada çok önemli. İran ile İsrail arasında sağlanan ateşkesin Gazze için de bir kapı araladığını düşünüyoruz.
F-35’leri öncelikle kendi güvenliğimiz için istiyoruz
ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack’ın F-35’lerle ilgili açıklamasına Yunanistan makamlarınca gösterilen tepkinin sorulması üzerine Erdoğan, “Biz F-35’leri öncelikle kendi güvenliğimiz için istiyoruz. F-35 meselesi bizim için yalnızca bir askeri teknoloji meselesi değil, aynı zamanda başta NATO gibi uluslararası platformlarda güçlü ortaklık konusudur ama tabii bu mesele kendi göbeğimizi kendimiz kesmemize vesile oldu ve savunma sanayi alanında atılımlarımızı hızlandırdı. Bizim güvenlik altyapımızı güçlendirmemiz kimse için bir tehdit değildir. Hele hele dost ve müttefiklerimiz için hiç değildir.” diye konuştu.
“Kafkasların yeni bir çatışmayı kaldırmaya tahammülü kalmamıştır”
Rusya ile Azerbaycan arasındaki gerginliğin sorulması üzerine Erdoğan, Türkiye’nin hem Azerbaycan hem de Rusya ile derin diplomatik ve stratejik ilişkilere sahip bir ülke olduğunu vurguladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, gerginliği yakından takip ettiklerini ve her ili ülkeye de itidal çağrısında bulunduklarını belirterek, diplomatik gerilimi yumuşatacak açıklamalarla meselenin daha kolay ve makul bir çözüme kavuşacağına inandığını ifade etti.
İki ülke arasında yaşanan olumsuz gelişmelerin bir an önce sona ermesi temennisinde bulunan Erdoğan, “Yaşanan talihsiz hadiselerin Rusya ve Azerbaycan arasındaki ilişkilerde tamiri imkansız hasara neden olmaması en büyük arzumuzdur. Yaşanan lokal hadiselerin ve sonuçlarının kendi mecrasının dışına çıkartılmadan çözüme kavuşturulması mümkündür. Meseleye itidali elden bırakmadan yaklaşmak gerekir. Biz iki dostumuzun da bu sorunun üstesinden gelecek anlayış seviyesinde olduğunu biliyoruz. Meselinin halli yolunda atılacak yapıcı adımlara destek vermeyi sürdüreceğiz. Önceliğimiz yeterince savaşa, çatışmaya sahne olmuş bölgenin zor da elde edilen istikrarını sarsacak ani tırmanışlardan kaçınmak olacak. Kafkaslar’ın yeni bir çatışmayı kaldırmaya tahammülü kalmamıştır.” diye konuştu.
Türkiye olarak sükunetin yanında yer alarak diplomatik süreçlerle meselenin çözüme kavuşturulacağına inandıklarını belirten Erdoğan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’le yaptığı görüşmede bu konunun gündeme geldiğini, Aliyev’in dikkatli ve tedbirli adım attığını aktardı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Bu işi kovalamak, kızıştırmaktan yana değil. Bunu telafi edeceklerini ben İlham Bey’in bana yaptığı açıklamalardan anladım.” dedi.
“Suriye’nin toprak bütünlüğü bizim için çok önemli”
Suriye’deki gelişmelere ilişkin değerlendirmeleri sorulan Erdoğan, Türkiye’nin, Suriye’nin müreffeh geleceğini destekleyen, huzuru ve barışı perçinleyen tüm gelişmeleri desteklediğini söyledi.
“Nasıl ki Suriye’de yaşanan ve artık geride kalan iç savaşın ilk gününden itibaren Suriye halkının yanında durduysak, ülkelerini ve birliklerini yeniden inşa sürecinde de yanlarında olacağız.” vurgusunu yapan Erdoğan, Suriye yönetiminin, ABD ve Avrupa’nın yaptırımları kaldırma kararı sonrası kalkınma yolunda daha hızlı adımlar atacağına inandığını dile getirdi.
Türkiye ile Suriye ikili ilişkilerinin yeniden inşa sürecinin de hızlı bir şekilde ilerlediğine dikkati çeken Erdoğan, “Her alanda komşumuzla işbirliğimizi geliştiriyoruz. İstikrarlı, huzurlu ve güçlü bir Suriye’nin komşuları için de faydalı olacağını, bunun komşularının huzur ve güvenliğini de destekleyeceğini düşünüyoruz. Suriye’nin toprak bütünlüğü bizim için çok önemli. Kendi sınır güvenliğimizi sağlamak ve Suriye’deki istikrarsızlığı sona erdirmek adına Fırat Kalkanı, Zeytin Dalı, Barış Pınarı gibi harekatlarla sahada etkin bir pozisyon aldık.” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin dış politikası ile ilgili “Dünya beşten büyüktür”,”Daha adil bir dünya mümkün” söylemleri ekseninde, mevcut küresel çatışmalar karşısında atılacak yeni adımların sorulması üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan, şu yanıtı verdi:
“Biz dış politikayı kavgacı bir ruhla değerlendirmiyoruz. Biz barış politikasını öne çıkararak adımlarımızı atıyoruz, atmaya da devam edeceğiz. Şu anda etrafımızdaki ateş çemberinin tuzağına hamdolsun düşmedik ve düşmeyeceğiz. Çevremizle iş birliği halinde, dayanışma halinde dış politika anlayışımızı barış eksenli olarak sürdüreceğiz. Gelişmeler de zaten onu gösteriyor. Bizi tuzağa çekmek isteyenlere de biz tam aksine ‘Daha adil bir dünya mümkün’ diyerek yaklaşıyoruz. ‘Dünya beşten büyüktür’ diyerek yaklaşıyoruz. Bu konuda yaptığımız dış politika müzakerelerinde o ülkeleri de buraya çekiyoruz. Bu anlayışımız yüksek kabul görüyor ve böylece bu süreci devam ettiriyoruz, devam ettireceğiz. Yani karşımızdaki muhataplarımız bizi ne kadar kavgaya çekme gayreti içinde olsalar da o tuzağa biz düşmeyeceğiz.”
“CHP’nin siyaseti artık karşılıksız”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bir gazetecinin “Cumhuriyet Halk Partisi yönetimi 100 gündür, vatandaşları halkı, sokağa çağırıyor. ‘Ekrem İmamoğlu’na özgürlük’ istiyorlar. Erken seçim taleplerini dile getiriyorlar. Ancak bunda çok başarılı olduklarını görmedik. Vatandaş sokağa çıkmıyor. Sizce toplumun, halkın, CHP’ye ve onların aşırı sert siyaset yapma biçimine bakışı nasıl? Hala birinci parti olduklarını iddia ediyorlar. Siz nasıl görüyorsunuz?” sorusuna, şu yanıtı verdi:
“CHP’nin siyaseti artık karşılıksız bir siyasettir. Sanal medya üzerinden kendi elleriyle oluşturdukları algı putlarını gerçeklerin sağlam gövdesi bir bir yıkıyor. İnsanların bilinçlerini türlü algı ve manipülasyonlarla yönetebileceklerini düşünüyorlardı, ancak milletimiz bu kirli oyunu fark etti. Vatandaşım sokak eylemlerinin ancak bölücülere, darbecilere hizmet edeceğini biliyor. CHP yöneticilerine tavsiyem sabredip, bağımsız yargının kararlarını beklemeleri yönünde. Bu süreç CHP yönetimi için bir de ayna vazifesi görmeli. CHP yönetimi ülke siyasetine katkı sağlamak yerine, proje üretmek yerine sokak eylemlerinden medet umuyor. Yargı kurumlarımızı yıpratma çabasıyla suçlarını örtmeye, sokak eylemleriyle suçluları aklamaya çalışıyorlar. Bekle, sabret. Bağımsız yargı organlarımız kararını versin, zaten gerçek er ya da geç ortaya çıkacaktır.
– “Yangınlarla mücadelede bölgemizin en iyi hava ve kara filosuna sahip ülkesiyiz”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaz aylarının başlamasıyla orman yangını riski açısından en hassas döneme girildiğini hatırlatarak, özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerindeki ormanlarda eş zamanlı yangınlar çıktığını anımsattı.
Erdoğan, dışarıda, tarım alanlarında ateş yakılmasının yangınlara sebep olduğunu, önemsenmeyen bir kıvılcımın ormanların yanmasıyla sonuçlanabildiğini anımsatarak her orman yangınında vatandaşları provoke etmeye çalışanlarla da mücadele ettiklerini ifade etti.
Yaz mevsimlerinde yaşanan orman yangınları sadece Türkiye’de görülmediğini anımsatan Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Aşırı sıcaklık ve düşük nem yangın riskini dünyanın her yerinde artırıyor. Daha fazla dikkat ve gayretle, yeni yangınlar çıkmadan bu mevsimi geçirmeyi temenni ediyoruz.” dedi.
