ABD Başkanı Donald Trump, 10 Kasım’da yaptığı açıklamada gümrük tarifelerinden gelen paradan Amerikan vatandaşlarına 2’şer bin dolar temettü dağıtılacağını açıklamıştı. Trump, 17 Kasım’da yaptığı açıklamada ise temettü tarihini 2026 olarak açıklamıştı. Ancak, piyasaları da harekete geçiren bu vaad tehlikede. Temettünün dağıtılması için karar alması gereken Kongre gelişmelere ilgisiz.
Trump’ın Amerikalılara gelecek yıl 2 bin dolarlık gümrük temettü çeki gönderme planı, Kongre’de özellikle Cumhuriyetçilerden beklediği desteği bulamıyor. Planın hayata geçmesi için Kongre onayı şart, ancak birçok Cumhuriyetçi, artan bütçe açığı ve borç nedeniyle çeklere karşı çıkıyor.
38 trilyon dolarlık dış borç hatırlatması
Business Insider’ın haberine göre Senatör Ron Johnson ve Rick Scott gibi isimler, önceliğin 38 trilyon dolara ulaşan ulusal borcun azaltılması olduğunu savunurken, Temsilciler Meclisi üyesi Andy Biggs vergi oranlarının kalıcı biçimde düşürülmesi gerektiğini söylüyor. Kongre lideri Mike Johnson ise daha yumuşak bir tonda, “Bazı yönleriyle değerlendirilebilir” diyerek temkinli bir yaklaşım sergiledi.
Trump son haftalarda planı daha açık biçimde dile getirerek 2026 ortasında dağıtıma başlanabileceğini söyledi. Bu açıklamalar, daha önce tarife gelirlerinin düşük gelirli Amerikalılara iade edilmesini öneren Senatör Josh Hawley gibi isimleri memnun etse de parti içinde geniş bir uzlaşı oluşmuş değil.
Vadedilen miktar tarife gelirinin iki katı
Ekonomi uzmanları ise tarife gelirlerinin önerilen çekleri karşılamaya yetmeyeceğini belirtiyor. Bağımsız bir analiz, planın yıllık yaklaşık 600 milyar dolara mal olabileceğini; bunun da mevcut yıllık 300 milyar dolarlık tarife gelirinin iki katı olduğunu ortaya koyuyor. Ayrıca yeni bir nakit desteğinin enflasyonist etkiler yaratmasından da endişe ediliyor.
Cato Enstitüsü’nden Scott Lincicome, Cumhuriyetçilerin yıllardır Demokratları enflasyon yaratmakla suçladığını hatırlatarak bu planın siyasi açıdan da risk taşıdığını söylüyor. Lincicome’a göre parti, Trump’ın baskısını karşılamak için bu ödemeleri “tarife çeki” gibi gösteren farklı iletişim yöntemlerine de başvurabilir.
‘Seçim stratejisi’ değerlendirmesi
Bazı siyasi gözlemciler, Trump’ın ödeme takvimi için 2026’yı işaret etmesini, aynı yıl yapılacak ara seçimleri de hatırlatarak ‘seçim stratejisi’ olarak değerlendirmişti.
